فهرست تفصیلی

جلسه اول:

▫️بقیه آیه ۵۴
🔹 دو معنای اقتلوا أنفسکم
🔹مثال (حجرات ۱۱، بقره ۸۴)
🔹قاعده استفاده از ضمیر مشترک(خودم ، خودش و….) در زبان عربی و موارد خاص آن
🔹در فهم معانی غیر از ظاهر، احتیاج به کلام معصوم علیه السلام داریم.
▫️آیه ۵۵
🔹معنای آمن با (ب) و (ل) ( یوسف ۱۷، توبه ۶۱)
🔹معنای “حتی” وقتی فعل مضارع را منصوب میکند.
🔹معنای صاعقه (رعد ۱۳)
▫️آیه۵۶
🔹معنای بعث، بعثه (شعراء ۳۶، حج ۷)
🔹معنای لَعَلَّ، ظلّلنا، مَنّ ، سَلْویٰ ، غَمام
🔹انواع اضافه

جلسه دوم:

▫️بقیه آیه ۵۷
🔹معنای ظلم

▫️آیه ۵۸
🔹کاربرد (دخل) با حرف جر و بدون حرف
جر (نقش هذه القرية)
🔹معنای سجداً
🔹انواع حال (حال مستقْبَله، حال مُقارَنه)
🔹معنای ( حطة ، غفر ، رَكَعَ العَدوّ )
🔹فعل زاد

▫️آيه ۵۹
🔹معناى اسلوب فعل “بدَّل + باء” (واقعه ٦١ ، سباء ١٦ ، فرقان ٧٠ )
🔹نقش غیر
🔹معنای رِجْز و رِجْس (أنفال ١١)
🔹انواع ” ما ” (ما مصدريه و ما موصوله)
🔹معنای فسق و کاربرد قرآنی اش

جلسه سوم

▫️آیه ۶۰
🔹معنای سقی و استسقی
🔹مفعول به استسقی وغفر و استغفر
🔹معنای فَجَرَ و انفجر و کاربرد آن ها
🔹فاء فصیحة در فانفجرت ( انبیاء ۸۷)
🔹معنای ” عَين ، سِبْط ”
🔹کُلّ + اسم معرفه و جمع / اسم نکره و مفرد یا جمع
🔹أناس جمع ناس
🔹صنعت التفات
🔹معنای التفات (هود ۸۱، حجر ۶۵)
🔹معنای لا تعثوا
🔹حال مؤسسة و حال مؤكِدة
▫️آیه ۶۱
🔹تکرار إذ
🔹معنای دعا، یدعو
🔹دلیل مجزوم شدن یُخرِجْ ( فعل مضارع در جواب طلب) ( بقره ۴۰ و ۱۵۲، غافر ۶۰) / مشابه همین اسلوب فاء السبب ( طه ۸۱، منافقون ۱۰)

جلسه چهارم

🔹نوع “مِنْ” در “مِن بَقْلِها ”
🔹معنای بَقْل ، غِثّاء ، فُوم ، بَصَل
🔹معرفى كتاب ” منتهى الأرب ”
🔹در مورد إسْتَبْدِلَ + ب
🔹معنای أدنی و اشاره به آیه ۲۱ سجده ،٢٣ الحاقّه
🔹معنای إهبِطوا ، نَزَلَ ، مِصْر ، فإنَّ ، سَأَلَ ، تَعالَ
🔹منصرف یا غیرمنصرف بودن کلمات سه حرفی ساکن الوسط علم عجمی یا علم مؤنث مانند مصر (یونس ۸۷، یوسف ۲۱ و ۹۹، زخرف ۵۱)
🔹۴ معنا براى بآءوا
🔹” بغير الحق ” قیدهای تاکیدی (هود۴۰، حج ۴۶)

جلسه پنجم

▫️آیه ۶۲
🔹معنای لغوی و اصطلاحیِ الذین آمنوا، الذین هادوا ، النصاری، الصابئین
🔹دوتفسیر متفاوت از آیه ۶۲
▫️آیه ۶۳
🔹توضیح در مورد إذ
🔹مفهوم « میثاق ، ر‌فَعْنا ، طور »
🔹مقایسه این آیه با آیه ۱۷۱ اعراف
🔹تقدیر ماده قول « بقره ۶۰ ، قمر ۴۸، واقعه ۶۵ و ۶۶ ، احقاف ۱۷ و ۲۰، حدید ۱۲»
🔹معنای کنایی « خُذوا ، قُو‌ة »
🔹مفهوم لعلَّكم تتَّقون
🔹دليل تقدير گرفتن مثال : باب إشتغال
▫️آیه ۶۴
🔹معنای تولّی (ترادف معنايى إلتفات و تَولّى )

جلسه ششم

▫️آیه ۶۴
🔹معنای تولّی
🔹انواع لولا:
▪️+ فعل : تحضیضیة/ توبيخية : (نمل ۴۶، منافقون ۱۰، واقعه ۸۶ و ۸۷)
▪️+ اسم : شرطية ( فرقان ۷۷، بقره ۲۵۱)
🔹معنای فَضْل
🔹تاء وحدت جنسى ( بقرة ، طينة ، … )
▫️آیه ۶۵
🔹معنای فعل عَلِمَ یک مفعولی و دومفعولی
🔹معنای ” سَبْت ، إعْتَدى ، حَدْ ، قِرَدَة ”
🔹معنای اعتداء ( نساء ۱۴)
🔹معنای خاسئ از فعل خَسَأ (لازم و متعدی )
🔹منظور از ” كونوا قردة خاسئين ” (أنفال ٢٤ )
▫️آیه ۶۶
🔹معنای نکال
🔹منظور از ” ما بین یدیها و ما خلفها ”

جلسه هفتم

▫️ادامه آیه ۶۵
🔹اشاره به آیه ۴۷ نساء در ارتباط با آیه ۶۵ بقره و چگونگی طرد شدن و دوری از رحمت خدا
▫️آیه ۶۷
🔹معنای هزوا
🔹دو معنا برای جهل

جلسه هشتم

▫️آیه ۶۸
🔹موارد مجزوم شدن فعل مضارع و دلیل مجزوم شدن یبیّن (منافقون ۱۰)
🔹معنای فارض و بِکر و دلیل مؤنث نبودن آنها
🔹معنای عوان
🔹ذلك اشاره به ما موصوله که لفظش نیست (نحل ۶۶ و مؤمنون ٢١)
🔹أمر + — شخص امر شده + باء + چیزی که به آن امر شده
🔹کاربردهایی از لا:
۱ – عطف ۲ – زائده ( ولا الضآلین)
🔹معنای عطف و کاربردش
▫️آیه ۶۹
🔹معنای صفراء و فاقع
🔹صفات تبین کننده و صفات تأکید کننده (صفراء+ فاقع / أسود+ غربيب / أمس الدابر)
🔹برخی حال ها هم تأکیدی هستند ( ولا تعثوا في الأرض مفسدين)
▫️آیه ۷۰
🔹اسم جنس جمعی ( لقمان ۲۷)
🔹فرق عرب با أعراب و عربيّ با أعرابيّ
🔹انواع تاء : تأنيث، وحدة، للاسمية، مبالغة
🔹مصدر مرة
🔹معنای تشابه + علی
🔹تذکیر یا تأنيث صفت/ خبر/حال/ ضمیر/اسم اشاره برای اسم جنس جمعی ( قمر ۲۰، حاقة ۷، ق ۱۰، رعد ۱۲)

جلسه نهم

▫️آیه ۷۱
🔹قاعده منفی شدن چند صفت با “لا” با تکرار “لا”
🔹معنای ذلول ( ملك ۱۵)
🔹دو مصدر فعل ذَلَّ (ذُلّ و ذِلّ)
🔹معنای أثار، يُثير، إثارة
🔹تثير صفت لا ذلول (صفت داخل در نفی)
🔹معنای مسلّمة
🔹شية بر وزن عِلَة ( فاء الفعل مصدر فعل های مثال واوی بر وزن فِعل، محذوف است) (زِنَة، عِدَة، ثِقَة)
🔹کاربرد أبلق و أشيه
🔹توضیح فعل “کاد” و منفی آن (بقره ۲۰، نساء ۷۸، اعراف ۱۵۰، توبه ۱۱۷، ابراهیم(ع) ۱۷، کهف ۹۳، نور ۳۵ و ۴۰)
▫️آیه ۷۲
🔹معنای و اصل ادّارأتم (تدارأ، يتدارأ، تدارؤ) شبیه مدثر و مزمل و اثّاقلتم
🔹معنی باب تفاعل
🔹زمان اسم فاعل (مخرِج) ( بقره ۳۰)

جلسه دهم

🔹هرکدام از “إذ” ها در داستان بنی اسرائیل، آغاز داستان جدیدی هستند. إذ ها در آیه ۶۷ و ۷۲ به هم مربوطند یا هر کدام داستانی مجزا هستند؟
▫️آیه ۷۳
🔹مراجع ضمایر ه و ها در اضربوه ببعضها
🔹آیا طبق آیه، مقتول زنده شد؟
🔹موتی جمع مکسر میت ( جمع مکسربر وزن فَعلی )
🔹معنا و نقش كذلك ( بقره ۱۱۳ و ۱۴۳ و ۱۶۷، نحل ۳۱، انعام ۱۳۷، فتح ۱۵)
▫️آیه ۷۴
🔹معنای قسا، یقسو، قَسوة/قساوة
🔹حجارة جمع حجر
🔹مِن بعضية در من الحجارة
🔹برای تأكيد: إنّ/ لَ (حشر ۱۳)
🔹لام مزحلقة
🔹”ما” نکره موصوفة (“ما” در “ما یتفجر”) و فرقش با “ما” موصول

جلسه یازدهم

▫️آیه ۷۴
🔹انواع فاء : ۱ – ترتیب    ۲ – تعقیب    ۳ – سببیت
ترتیب : ▪️ حقیقی   ▪️ذکری: عطف مفصل بر مجمل( اعراف ۴)
🔹معنای فاء در “فهي كالحجارة”
🔹فاء فصیحة ( انبیاء ٨۷، ابراهیم(ع) ۸)
🔹انواع “ما”
🔹معنای يشّقّق
🔹ما شبیه لیس
▫️آیه ۷۵
🔹معنای طمع ( مائده ۸۴، رعد ۱۲، احزاب ۳۲)
🔹معانی آمن + ل / ب / (یوسف (ع) ۱۷)
🔹معنی عَقَلَ
🔹معنای “تحریف” در این آیه شریفه
🔹”ما” مصدریه در “ما عقلوه”